All for Joomla All for Webmasters

İletişim Tel: +90 544 795 01 01

Sinem Karaaslan

Sinem Karaaslan

ATEX Ekipman ve ATEX Uyumlu Birleşik Cihazlar sektöründe tabiri yerindeyse  “uydurukçuluk” çok büyük bir sorundur. Bunun en büyük sebebi de ATEX Ekipman Üretiminin, üretici ayağındaki gerekliliklerinin ve üretim prensiplerinin anlaşılamamış olmasıdır. Ex ekipman üretimi yapan bazı firmalar, aşağıdaki şemada belirtilen modüllerdeki CE kalite güvence sistemi gibi bürokratik işler ile uğraşmak yerine, “ben yaptım oldu” misali hem Ex görünümlü ekipmanlar yapmakta hem de ekipman sertifikasyon gerekliliklerini yerine getirmeyerek haksız kazanç sağlamaya çalışmaktadırlar.

İnanıyorum ki bu durum ülkemizde, Atex Sektöründeki farkındalık ve bilincin arttırılması ve de kullanıcıların bilinçlenmesi ile bertaraf edilecektir.

Atex Sektöründe farkındalık yaratmak adına geçen yayında paylaşmış olduğum yazımın devamı niteliğindeki bu içeriğimde Ex ekipman kullanıcılarının, ihtiyacı olan ekipman kategorilerine göre üreticiden talep etmesi gereken sertifikasyon şartlarının neler olduğunu açıklamaktayım. Tabi ki bu içerik, 2014/34/AB ATEX Yönetmeliği şartlarına uygun olarak ekipman üretimi gerçekleştirmek isteyen firmalar için de bir yol haritası şeklinde görülmelidir.

Bilindiği üzere Çalışanların Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Korunması Hakkında Yönetmelik (99/92/AT) gerekliliklerine göre tesis, ekipman, koruyucu sistemler ve bunlarla bağlantılı cihazların patlayıcı ortamda güvenle kullanılabileceğinin ancak Patlamadan Korunma Dokümanında belirtilmesi halinde bu ekipman ve sistemler kullanılabilmektedir. Bu kural Muhtemel Patlayıcı Ortamda Kullanılan Teçhizat ve Koruyucu Sistemlerle İlgili Yönetmeliğe (2014/34/AB) göre ekipman veya koruyucu sistem sayılmayan ancak tesiste yerleştirildikleri yerlerde kendileri bir tutuşturma tehlikesi oluşturan iş ekipmanları ve bağlantı elemanları için de geçerlidir.

Bu kapsamda Ex ekipman seçim kriterlerinin ve mevcut ekipmanın koruma tipi özelliğinin daim ettirilmesinin çok önemli olduğunu anlaşılmaktadır. Çünkü bu özel ekipmanlar, kullanıldıkları bölgede emniyeti sağlayan ve olası patlama riskini ortadan kaldıran ekipmanlardır. Dolayısı ile bu anlamda sorumluluk:

1-Ex ekipman üretimi

2-Doğru ve güvenilir ekipman seçimi

3-Ekipmanın kullanımı ve bakımı olarak üç başlık altında incelenebilir.

 

ATEX yönetmeliği kapsamındaki teçhizatların piyasaya arzı için yönetmelikte belirtilen UYGUNLUK DEĞERLENDİRMESİ; bir ürünün direktife/yönetmeliğe uygunluğunun kanıtlanması için yapılan deney, muayene ve belgelendirme gibi işlemleri kapsar ve bunlar farklı modüller ile ele alınmıştır. Bu modülleri özet bir şekilde şemada görebilirsiniz.

 

Modül A – İç Üretim Kontrolü - Teknik Dosya kabülü

 

Modül B – AB Tip İnceleme Modülü

Tasarım Aşamasını kapsar.

Ürünün piyasaya arzı için tek başına yeterli değildir. Üretim aşamasını kapsayan D/E/C1/F modüllerden birisi ile desteklenmek zorundadır.

Onaylanmış Kuruluş teknik tasarım ve numuneyi inceleyip gerekli testleri yaparak ürünün 2014/34/AB gereklerini karşıladığını doğrular.

Modül D ve E: Kalite Güvence Modülleri

Seri üretimi yapılan ürünlerin onaylanmış tipe(Modül B) uygunluğunu güvence altına alan modüller.

ISO 9001 + ISO/IEC 80079-34

Modül C1 ve Modül F

Ürün bazında onaylanmış kuruluşun üretim aşamasına eşlik ettiği modüller.

Belirli bir ürünü kapsar (seri numarası veya parti numarası )

Modül G  Birim Doğrulama

Ürün bazında Onaylanmış Kuruluşun tasarım ve üretim aşamasını onaylaması gerekmektedir.

Seri numarası bazında belgelendirme yapılır. Belge sadece incelenen ürünü kapsar.

Bu modüllere ilave olarak;

  • Ex Ekipman Üreticisi, onaylanmış kuruluştan aldığı yetkili ile birlikte piyasaya arz ettiği ürünlerin yönetmelikte belirtilen temel sağlık ve güvenlik gereklerine uygun şekilde tasarlanmasını ve imal edilmesini güvence altına almalıdır.
  • ATEX ekipmanının ilgili standarda uygun olarak üretilmesini sağlamak için gerekli olan doğrulama ve deneyleri yapmış olması gerekmektedir.
  • Üretici, AB uygunluk beyanını ve teknik dosyayı veya uygulanabildiği durumlarda uygunluk onayını, ilgili tüm deney ve kontrol kayıtlarını ürünün piyasaya arz edilmesinden itibaren 10 yıl süreyle muhafaza etmelidir.
  • Ex ekipmana ait talimat ve güvenlik bilgilerinin ürünle birlikte bulunmasını sağlamalıdır. Bu talimatlar ve güvenlik bilgileri Ex etiketlemesinde olduğu gibi açık, anlaşılabilir ve okunaklı olmalıdır.

Çalışanların Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Korunması Hakkında Yönetmelik (99/92/AT) kapsamında, işyerlerinde patlayıcı ortam oluşma ihtimali bulunan tüm işletmelerin Patlamadan Korunma Dökümanı’ nı oluşturması gereklidir. Bu doküman kapsamında ilgili işletmenin Patlama Riskinin değerlendirilmesi, bu riskler dikkate alınarak patlayıcı ortam oluşabilecek yerlerin sınıflandırılması ve etkin yönetim ile işyerlerinin daha güvenli hale gelmesi hedeflenmektedir.

İlgili yönetmelik gerekliliklerine göre, risk değerlendirmesine göre hazırlanan patlamadan korunma dökümanında patlayıcı ortam oluşabilecek tüm yerlerdeki ekipman ve koruyucu sistemler, Muhtemel Patlayıcı Ortamda Kullanılan Teçhizat ve Koruyucu Sistemlerle İlgili Yönetmelikte (2014/34/AB) belirtilen kategorilere göre seçilmelidir. Bu kapsamda seçilen ekipmanların bulundukları patlayıcı ortama uygun özelliklerde seçilmeleri çok önemlidir. Seçilen Ex ekipmanın, ilgili yönetmeliğin Üretici Sorumluluğu kapsamında belirlediği tasarımsal gerekliliklere, ürün üzerinde yazılı olması gereken şekli kriterlere, Ex ürüne ve Ex ekipman üreticisinin yetkinliğine ait belgesel kanıtlara muhakkak sahip olması gerekmektedir.

 

 

 

 

 

 

Bu kapsamda ülkemizde hem üretici hem de son kullanıcı açısından çok büyük bilgi kirliliği ve bilinç eksikliği bulunmaktadır. Kullanımı büyük ehemmiyet arz eden ve özel ekipman olan ATEX sertifikalı ürünler, tecrübelerime istinaden söylüyorum ki kötü zihniyetli üreticiler tarafından, insan hayatını riske atan, kamusal faydayı merkezine almayan ve kullanıcının konu hakkında yeterli bilgi sahibi olmamasını avantaj gören davranış biçimine dönüştürülmüştür.

 Dolayısı ile ATEX ekipman ve ATEX uyumlu iş makinaları kullanan, satın alan veya pazar araştırması yapan firma ve ilgili görevlilerinin, karşı taraftan aşağıdaki hususlarda detaylı bir şekilde bilgi toplaması ve bu hususlar hakkında belgesel karşılık görebiliyor olması gerekmektedir.

 

  • Ürünün ilgili standardın özelliklerine uygun olduğunu gösteren yazılı ve onaylı bir CE Deklarasyonu hazırlaması,

  • Birleşik cihazlar için sisteminin bütününe ATEX Uyum yapıldığını güvence altına aldığını gösteren CE Deklarasyonu hazırlaması ve 2014/34/AB kapsamındaki belgelendirme modüllerini uygulaması,

  • Ürün etiketi üzerinde üzerinde CE işaretinin iliştirilmiş olması,

  • Sadece CE işaretinin olması yeterli değildir. Grup I M1-M2, Grup II 1. Ve 2. Kategori ürünlerde mutlaka onaylanmış kuruluşun kimlik numarası iliştirilmelidir. Onaylanmış Kuruluş kimlik numarası ATEX kapsamındaki ürünlerin belgelendirilmesi için Avrupa Birliği tarafından yetkilendirilmiş kuruluşlara verilen koddur.

  • Ürün etiketi üzerinde, standardın işaretleme kuralı olarak koyduğu Patlama Koruması (Ex logosu) işaretinin bulunması,

  • Teçhizat-grup ve kategorisinin simgeleri, patlayıcı ortam içeriği, ekipman koruma tipi ve sıcaklık sınıfının standart gerekliliklerine göre eksiksiz beyan edilmesi,

  • İmalatçının adı ve tescilli markası,

  • İzlenebilirlik için çok önemli olan ürün seri numarası ve tip bilgisi,

  • Ürün Atex Sertifika numarası,

  • Ürünün çalışma ortam sıcaklığı,

  • Ürüne özel uyarı işaretlemeleri muhakkak beyan edilmelidir.

  • Üretici sorumluğu ve kullanıcı yükümlülüğü açısından çok önemli olan ekipman kullanım kılavuzu, yönergeleri ve bakım talimatları ürün ile birlikte teslim alınmalıdır.

 

İnsanımızı, çevremizi ve ülkemizi korumak adına patlayıcı ortamlarda doğabilecek riskleri, ilk adımda yukarıda belirttiğim temel Atex Uygunluk kriterlerine dikkat ederek ortadan kaldırabiliriz. Bu alanda Ex ürünleri satın alan, kullanan, bakımını yapan personellerimizin farkındalığını sağlayarak mevcut bilgi kirliliğinin ve bunu kullanan kötü zihniyetli üreticilerin önüne geçebiliriz. Çünkü ilgili direktif ve standartlar üretici sorumluluğuna özellikle vurgu yapmakta ve bu kapsamdaki kullanıcıların Atex bilincinin oluşturulması bize düşen en büyük görev olmaktadır.

Amacımız insana, çevreye, milli servete ve itibara olan potansiyel kötü sonuçları minimize etmek ve ortadan kaldırmak olmalıdır.

We use cookies to improve our website. By continuing to use this website, you are giving consent to cookies being used. More details…